Las społeczny to miejsce, w którym najcenniejszym zasobem jest sam las – żywy, dojrzały i nieprzerwanie pełniący swoje ekosystemowe funkcje, a nie surowiec, pozyskiwany przy wycince drzew. To las, który w pierwszej kolejności służy ludziom i przyrodzie. Jego najważniejszym zadaniem jest zapewnienie mieszkańcom zdrowego, bezpiecznego i przyjaznego środowiska do życia.

Każdego dnia taki las wykonuje ogromną, choć często niewidoczną pracę.

- Zatrzymuje wodę opadową, dzięki czemu ogranicza skutki suszy i gwałtownych ulew.

- Chroni glebę przed erozją,

- Oczyszcza powietrze z pyłów i zanieczyszczeń,

- Obniża temperaturę podczas upałów,

- Tłumi hałas i pomaga łagodzić skutki zmian klimatu.

- Jest także domem dla tysięcy gatunków roślin i zwierząt, które tworzą zdrowy i odporny ekosystem.

- Las społeczny jest również miejscem bliskim ludziom. To ścieżki, którymi spacerujemy z rodziną i przyjaciółmi, miejsca wycieczek szkolnych, porannego biegania czy chwili ciszy po intensywnym dniu. Dla wielu mieszkańców jest przestrzenią odpoczynku, regeneracji, aktywności i codziennego kontaktu z naturą – bez konieczności wyjazdu daleko od domu.

Im starszy i bardziej naturalny jest las, tym lepiej spełnia wszystkie te zadania. Dlatego las społeczny powinien być miejscem, w którym wycinka drzew staje się rozwiązaniem wyjątkowym, a nie rutynowym elementem gospodarki. Zasadą jest zachowanie lasu w możliwie niezmienionym stanie, aby mógł przez dziesięciolecia pełnić swoje funkcje i służyć mieszkańcom oraz kolejnym pokoleniom.

To właśnie ta trwałość odróżnia las społeczny od lasu nastawionego przede wszystkim na produkcję drewna. W lesie społecznym największą wartością jest możliwość pozostawienia drzew tam, gdzie rosną – bo właśnie wtedy najlepiej zatrzymują wodę, chronią klimat, oczyszczają powietrze, dają schronienie przyrodzie i podnoszą jakość życia ludzi.

Las społeczny to inwestycja w przyszłość. W czystszą wodę, lepsze powietrze, większą odporność na skutki zmian klimatu, zdrowie mieszkańców oraz przestrzeń, w której po prostu dobrze jest być. To las, który pracuje dla człowieka każdego dnia – nawet wtedy, gdy tego nie zauważamy.

Prawdziwa wartość lasu nie kończy się na drewnie. Największą wartością lasu jest życie, które pomaga podtrzymywać. O lasach społecznych na stronie Ministerstwa Klimatu i Śodowiska: https://www.gov.pl/web/klimat/lasyspoleczne

---

W 2024 roku Ministerstwo Klimatu i Środowiska zapoczątkowało pilotażowy proces wyznaczania lasów o wiodącej funkcji społecznej wokół czternastu polskich miast: Bielska Białej, Gdańska-Gdyni-Sopotu, Katowic, Kielc, Krakowa, Łodzi, Poznania, Szczecina, Torunia-Bydgoszczy, Warszawy, Wrocławia.

Są to lasy, które mają szczególne znaczenie dla społeczeństwa. Sposób zarządzania nimi będzie koncentrował się na wzmacnianiu funkcji związanych z rekreacją, edukacją, zdrowiem, ochroną różnorodności biologicznej, ochroną ujęć wód, jak również ochroną przed powodzią. Zdobyte w pilotażu doświadczenia i wypracowane dokumenty będą podstawą zmian, które ugruntują podejście do prowadzenia gospodarki leśnej w lasach szczególnie istotnych dla społeczeństwa.

Inicjatywa "Las wokół Miast"